Joseba Irazoki eta Lagunak: zein da zein?

Proiektu pila batean ari zara zu zeu, Joseba, eta baita zure taldekideak ere. Nolakoa izan da diskoarem sormen prozesua zentzu horretan?
Disko honi pandemia hasieran ekin nion. Ordurako Zu al zara? diskoaren bira amaitua genuen, Felix Buffek Willis Drummondi eskaini behar zion denbora, eta beraz Joseba Irazoki eta Lagunak proiektua geldi genuen. Dena den, ni beti ari naiz zerbait sortzen, inprobisatzen, eta gustuko ditudan ideiak, riff-ak, melodiak grabatzen. Beraz, banuen karpeta bat ideia batzuekin eta hori berrikusten hasi nintzen. Hala, konfinamentuko lehen hilabetean kantuei forma ematen hasi nintzen eta aspaldiko partez maketatzen; aldi berean, taldekideak abisatu nituen lanean ari nintzela jakin zezaten. Gero, iazko udan, uztaila aldera lokalean gelditzen hasi ginen, hilean behin elkartzen ginen eta nire maketa haiek talde formatuan landu genituen. Inoiz ez bezala landu genituen abestiak lokalean.

Grabaketa hiru lekutan egin duzue: zure etxean eta Atala eta Shorebreaker estudioetan.
Bai, hala da. Urtarrilean erabaki genuen grabatzen hastea eta otsailean sartu ginen grabatzera. Berako Atala estudioetan hasi ginen, Iñigo Irazokirekin, eta bertan grabatu genituen oinarriak. Pandemiaren ondorioz kontzertu gutxi eta elkartzeko egoera zaila zela ikusirik lasai hartzea erabaki nuen, eta kantak lantzeko inoizko denbora gehien hartu nuen bezala, grabaketarekin ere berdin egitea erabaki nuen. Horrela, Atalako lehen grabaketa haiek etxera eraman nituen eta bertan moldaketak gehitzen hasi nintzen, gitarra zein sintetizadoreekin. Etxean halako gauzak egiteko nahiko estudio txukuna daukat; beraz, hori aprobetxatu eta etxean egiten nuen lana Johannes Buffi bidaltzen nion, eta bera nire ekarpenak abestietan txertatzen joan zen. Gero, azken aurreko pauso bezala, ni joan nintzen Johaness Buffen Shorebreaker estudioetara ahotsak grabatzera, eta azkenik, bertako lagun batek, Pierre Loustunauk, sintetizadore gehiago sartu zizkion. Horrela, ekainean amaitutzat eman genuen diskoa.

Zure proiektua izanagatik ere, nahiko talde egonkorra duzu. Zenbaterainoko forma ematen dio taldeak zure musikari?
Egia da aspaldi ez bezala nire kabuz ibili nintzela abestiak maketatzen, eta besteak beste, baxuak ere probatu nituen. Baina taldearekin elkartzean kide bakoitzak bere pertsonalitatea ematen dio eta kantuak asko hazten dira. Entzuten badituzu hasierako nire maketa haiek eta oraingo kantuak, kriston aldea dago! Eta bai uste dut jadanik lortu dugula gure soinu bereizgarri bat talde gisa, eta behin lokalean sartu ginenean nahiko erraza izan zen kantuei elkarrekin forma ematea.

Aipatu duzun bezala, bandak badu jadanik bere soinua, baina disko hau besteekin alderatuta anbientalagoa-edo iruditzen zait, badu soinu desberdin bat. Horren bila joan zarete?
Nik uste dut hasierako konposizioetatik badagoela soinu desberdin bat disko honetan. Lehenengo diskoak [Joseba Irazoki eta Lagunak, 2014] post-rock soinua zuen; Zu al zara? oso rockeroa zen, eta hau uste dut esperimentalagoa dela. Post-punk asko entzun dut azken aldian, eta uste dut hortik irten zaizkidala abestiak. Gero, taldean elkartzean rock kutsua hartzen dute, baina azkenik, moldaketekin, sintetizadoreekin eta beste, halako kutsu ilunago bat eman diogula iruditzen zait. Azken zati honekin asko disfrutatzen dut, asko gustatzen zait estudioko soinuekin esperimentatzea baina beldurra izaten dut gehiegi kargatuko ez ote dudan. Askotan pentsatu izan dut halako esperimentazio eta gehigarririk gabeko disko bat ateratzea, horrek entsegu lokalean asko lantzea eskatzen du, eta oraingoan dezente egin badugu ere ez da nahikoa. Taldean abestiei gehitutako konponketa asko Johannes eta bion artean ordenatu, txukundu eta kendu ditugu, eta lokaleko lanaren eta nire esperimentatu eta jolasteko gogoaren arteko oreka lortu dugula uste dut.

Baina zuen abestien bereizgarrietako bat zuk gitarrarekin egiten dituzun hamaika jolasak dira. Baduzue oinarri erritmiko oso potente bat, eta gero horren gainean zure sormen guztia ateratzeko aprobetxatzen duzula dirudi.
Bai, askotan badut sentsazioa Felix, Jaime [Nieto] eta Ibairekin [Gogortza] tren batean noala eta aske sentitzen naiz edozer gauza probatzeko. Azkenaldian minimal-rock bezala definitzen diren gauzak ari naiz entzuten, Horse Lords bihurtu da nire talde kuttunetarikoa. Horrela, kantu askok, eta aurreko diskoan ere badaude horrelako abestiak, tonu batean edo aldaketa gutxi dituzte. Horrek askatasuna ematen dizu harmonikoki eta aukera gehiago duzu soinuekin esperimentatzeko.

“Gero eta melodia gutxiago jartzen diot ahotsari, eta ia errezitatzera jo dut. Txantxetan aipatzen dugu ia rapeatzera iritsi naizela disko honetan, pentsa!”

Gero zure ahotsa dago. Zure proiektu pertsonalarekin ekin zenion abesteari. Gero eta erosoago zaude?
Bai, uste dut baietz, eta disko honetan inoiz baino altuago jarri ditut ahotsak. Gero eta melodia gutxiago jartzen diot ahotsari, eta ia errezitatzera jo dut. Txantxetan aipatzen dugu ia rapeatzera iritsi naizela disko honetan, pentsa!

Hitzak ere nahiko ilunak dira. Teknologiarekiko mesfidantza eta kutsu distopiko bat dute.
Bai, guztiz. Hitzak musikak eta inguruneak iradokitzen didatenarekin egiten ditut, eta bizi dugun egoera ez da batere samurra. Iluna eta kezkagarria da, eta hori islatu dut.

Aldi berean, eta beste diskoetan ere bazegoen, badago halako hausnarketa bat arteak gizartean duen posizioaz.
Bai, musikari bezala gizarteko egitura hegemonikoetan ez gara ezer, beraz, ezinbestean musikarioi edo artistoi badagokigu kontrako noranzkoan jardutea edo eragitea. Bestetik, badut obsesio bat nola konportatzen garen familian edota lagun artean eta hori ere islatu dut hitzetan.

Pandemiak gehien kolpatu duen sektoreetako bat musikarena izan bada ere, zuek aurkezpen gira txukuna daukazue.
Bai, pozik gaude. Gira txukuna lotu dugu, katxearekin nagusiki, eta aretoen egoera zein den ikusita, pozik gaude. Egia esan, sektorea oso kolpatua izan da pandemiarengatik. Areto, teknikari eta musikari askok beste lanbide batzuk bilatu behar izan dituzte, edo haien jarduna birplanteatu biziraupen hutserako. Azkar batean ez bazaio egoerari buelta ematen eszenaren sarea oso kolokan egon daiteke eta asko kezkatzen nau horrek. Bestetik, gure diskoak dantzarako aukera ematen duela uste dut, eta espero dut berandu baino lehen kontzertuak zutik egin ahal izango ditugula, gure musika horretarako egina baitago bederen.

DATOZEN KONTZERTUAK

• Urriak 2: Tolosako Bonberenean, 22:00etan
• Urriak 8: Gasteizko Jimmy Jazz aretoan
• Urriak 9: Hondarribiako Fenomena jaialdian (+ Adios Amores + Vulk + Noir Socha + Chaqueta de Chandal)
• Urriak 28: Arrasateko Gaztetxean
• Urriak 29: Azkoitiko Matadeixen
• Azaroak 4: Bilboko Kafe Antzokian
• Azaroak 19: Miarritzeko Atabal aretoan

Larru Beltzak

Beti inguruan ibili izan zareten bost lagun zaudete Larru Beltzaken atzean. Baina nola elkartu zineten? Nolakoa izan da taldearen ibilbidea?
ANDER KORKOSTEGI: Larru Beltzaken hasiera, Iñakik eta biok aurretik genuen taldearen —Antihumano— amaieratik datorrela esango nuke. Aurreko proiektua amaitzean, bi-hiru astean behin elkartzen ginen biok, helburu handirik gabe, denbora pasa gisa. Denborarekin konturatzen ginen musikalki joko gutxi ematen zigula biok bakarrik ibiltzeak; hala, beste jende bati komentatzea pentsatu genuen. Orduan ere ez genuen helburu handirik, musika pixka bat egin eta lagun artean ondo pasatzea nahi genuen. Horrela, Imanol, Lauren eta Jonan [Osinaga] elkartu zitzaizkigun. Eta holaxe hasi ginen abestiak sortzen.
LAUREN UGARTE: Jonanekin landu genituen abestiak dira diskoan dauden zortziak. Hau da, taldekide bat aldatu baldin badugu ere, errepertorio berdinarekin jarraitu dugu. Jonanek taldea utzi ondoren, eta Naiara sartzean, abestien tonua pixka bat moldatu behar izan dugu, baina funtsean abesti berdinekin ibili gara orain arte.

Naiara, zu zara seguraski musikatik denbora gehien aldenduta egon dena. Zelan izan da itzulera?
NAIARA URZELAI: Egia esan, kriston ilusioarekin. Jonanek taldea utzi behar izan zuenean guztientzat izan zen atsekabea, eta hori jakitean kantu horiek hor nonbait ezin zirela galdu iruditzen zitzaidan. Hala, eta haurrak horren txikiak ez zirela kontuan hartuta, taldean hasi eta abestiei heltzeko konpromisoa hartu nuen, eta honaino!

Oso lagun arteko talde bat zaretela atzematen da.
A.K.: Bai, guztiz. Gauza ederra da lagunekin halako zerbait egitea, baina batzuetan kosta ere egiten zaigu entseguak serio hartzea, ez da erraza izaten lokalean edo tabernan gauden bereiztea (barreak). Hala ere, egia da azken aldian asmatzen ari garela.

Taldea egonkortuta, abestiak Naiararen ahotsera egokituta, diskoa grabatzea erabaki zenuten.
A.K.: 2019ko uda aldera sartu zen Naiara, eta bere ahotsera egokitu genituen abestiak. Guztia gutxi gorabehera prest genuela ikustean diskoa grabatzen hastea erabaki genuen. Lehen grabaketak 2019ko Gabonen hasieran egin genituen.

Eta oraintxe argitaratuta, luze joan dela esan daiteke, tartean pandemia madarikatu hau ere agertu delako. Zelan izan da prozesua?
L.U.: Luzea izan da, egoera honetan ez baita erraza izan. Bateriak eta gitarrak nahiko azkar grabatu genituen, gero ahotsekin hasi behar ginen baina Naiarak arazoak izan zituen, eta noski, pandemia iritsi zen.
N.U.: Imajinatu egoera, 24 orduz etxean, haurrekin denbora osoa, nire ahotsa hala moduz zegoen, eta ezinezkoa zitzaidan abestea. Egoera horretan erraz galtzen nuen ahotsa, eta agian egun batean grabatu ahal nuen, baina ondoren bi egun pasa behar nituen ahotsa berreskuratzeko, eta oso astuna egin zitzaigun guztioi egoera.
A.K.: Ahotsak grabatzen hasi ginenean erdi ezkutuan joan behar izaten ginen grabatzera. Gaur egunetik ikusita eromena dirudi!

Luzea eta astuna izanagatik grabaketa, eta taldea oso lagun artekoa bada ere, diskoa mimo eta gustu handiz egina dagoela esango nuke. Soinuan, diseinuan… hautematen da.
L.U.: Diseinua Andoni Iñurritegi Pottoko-k egina da, eta irudia bidali zigunean guztioi asko gustatu zitzagun. Digipack formatuan argitaratu behar zela ikusi genuen. Lan guztiarekin oso gustura gaude, baina egia da diseinuak, argazkiak eta taldearen inguruko lan guztia lagunekin egin dugula. Oso urrutira joan gabe gauza oso txukunak egiteko gaitasuna dugula uste dut.
A.K.: Ziur dirutza bat ordainduta soinu hobea lortu ahalko dela nonbait, baina ez ginateke ibili garen askatasunarekin ibili, eta nik uste pobreagoa irtengo litzatekeela.
N.U.: Denbora  asko eduki dugu. Hala, abestiak askotan entzun ditugu eta xehetasunak gehitzen joan gara, gitarra moldaketa bat, koru batzuk… bueltak eman dizkiegu abestiei. Denbora honetan guztian presente eduki dugu diskoa, eta poliki bada ere, beti ibili gara zerbait gehitzen, aldatzen…
A.K.: Nik uste dut daukagun guztia eman dugula, edo ahal dugun guztia bai behintzat.

Musikalki zuen aurreko taldeen ildotik doala esan daiteke. The Clash, Hertzainak… punka baina melodia dezenterekin.
L.U.: Bai, hori da. Aurretik ezagutzen gintuztenek espero zutena aurkitu dutela esan digute, baina beste lagun batzuek komentatu digute makarragoak ginela uste zutela. Egia esan, entzun izan dugun musika beti izan da oso melodikoa; Bad Religion, Stiff Little Fingers, Delirium Tremens, Cock Sparrer, Social Distortion… beti eduki dute talde denek halako pop kutsu bat haien melodietan.
A.K.: Guztioi gustatzen zaizkigun taldeen arteko lotura melodiak direla esango nuke.

“Bad Religion, Stiff Little Fingers, Delirium Tremens, Cock Sparrer… Guztioi gustatzen zaizkigun taldeen arteko lotura melodiak dira”

Diskoko hainbat melodia amorru puntu batekin ere badoazela esango nuke.
A.K.: Bai, hori aurkitzen ahalegintzen gara. Hitzak eta melodiak elkarrekin joatea.
L.U.: Nire ustez, hori da musika iristen zaizun unea, ezta? Diozuna eta diozuna esateko modua elkartzen diren momentu hori.
A.K.: Momentu horretan sortzen da zerbait, ez dakit zer den egia esan, baina bi sentsasio horiek elkartzen direnean zerbait berezia nabaritzen da.

Hitzetan gai sozialak zein pertsonalak daude.
A.K.: Ez da zerbait aurrez definitu edo pentsatua duguna, egia esan. Sormenera iristeko bi bide ditut: batzuetan egoera edo gertakari batek bultatzen nau idaztera, eta ondoren musika egokitzen diot, eta beste batzuetan gitarra jotzen ari naiz, zerbait dagoela nabaritzen dut eta letrak egiten dizkiot. Bi bideak erabiltzen ditut aurrejuzku handirik gabe.

Hainbat kolaborazio ere badituzue ahotsetan. Haien bila joan zarete edo zela izan da?
L.U.:: Jonan, Txirli eta Joseba, lagunak izaki, nahiko argi genuen abestera gonbidatuko genituela ["Zertarako?" abestian]. Pottokoren kasuan bai izan da abesti horretan ["Erretzen nau"] bereziki ikusten genuelako bere abesteko era.
A.K.: Naiarari abesteko deserosoena zitzaion kantua da, eta hainbat buelta eman ondoren Pottokorengana jo genuen.

Iraganari pixka bat begiratzen badiogu, Sospechosos edota Golpe de Estado taldeekin aritu zinetenean bazegoen halako eszena bat. Gaur egun zelan ikusten duzue orduko giro hori?
L.U.: Lehen guri asko deitzen ziguten jotzeko. Gaur egun tiroia duen jendeari bakarrik deitzen zaio, eta zu ibili behar zara taberna edo gaztetxe baten atzetik bertan jotzeko, askoz zailagoa da. Eta orain pandemiarekin zailagoa gainera. Guk ere bide hori hartu beharko dugu, deika hasi beharko gara. Hasiera batean ez ginen ikusten egoera berri honetako emanaldi horietako bat eskaintzen, baina ikusita egoera hau luzerako doala, egin beharko dugu.
N.U.: Nik ez nuke nahi pandemiarengatik atzeratu eta atzeratu ibili eta abestiak eta dena galtzea, horregatik zerbait egin beharko dugu. Ez dakit zelan izango den, baina hasiera batean, zu abesten eta jendea eserita imajinatzeak inponitu egiten nau.
L.U.: Bai, baina zerbait egin behar da, bestela taldeak itzaltzen joango dira, seguru hainbatek jadanik utzi dutela, egoera ez baita batere erraza.

Hala ere, ausartu zarete diskoa ateratzen eta laster zuzenekoren bat edo beste eskainiko duzue. Zein harrera izan duzue?
L.U.: Joder, ba oso ona. Gaur egun diskoak saltzea oso zaila da, jende gazteak erreproduzitzeko gailuak ere ez ditu, eta aitortu behar da Oñatin behintzat asko saldu dela. Egoera honek zaildu egiten digu beste herrietan banatzea, eta hala moduz, laneko ezagunekin edo beste trikimailuekin pixka bat zabaldu dugu. Pentsa, Gabi de la Mazak karaokerako eta guzti egokitu du abestia! Guk ez genekien tipoa nor zen ere.

Peio eta Itsua rap bikoteak lehen diskoa plazaratu du.

Arkaitz Cayado Itsua zakur zaharra da Euskal Herriko rap eszenan, 1996tik ari da hainbat saltsatan. Azken urteak bereziki bere diskoetxeari eskaini dizkio, Beat Salad diskoetxeari zehazki. Bertan argitaratu ditu bere lan ugari DJ gisa. Horrez gain, beste hainbat artistaren musika kaleratzeko bozgorailua ere izan da, eta horrek artistak ezagutu, kolaborazioak egin eta ikuspegia zabaltzeko balio izan diola uste du. Peio Azkaratek (Durango, 1998) raparekin duen harremana askoz berriagoa da, baina ez hitzekin jolasteko duen arrarena. Errimak egiteko joera bertsolari gisa aritzetik datorkio, eta bere burua “bertsolari frustratu” gisa definitzen du. Bertsolari jarduna alboratu zuenean, hitzak idazteari ekin zion, eta orduan hasitako ibilbidea disko hau argitaratzeraino iritsi da. Tartean, bere kabuz aritu zen hitzei musika jartzen, Internetik deskargatzen zituen oinarriak baliatuz.

Hirugarren pertsona batek, kupido berezi batek, egin zuen mezulari bien artean. “Peioren aita laguna dut, dezentetan joaten gara elkarrekin kontzertuetara, eta bere bitartez jakin nuen Peio letrak egiten ari zela”, azaldu du Itsuak. Hala, haren bitartez jarri zuten hitzordua biek egiten zituzten lanak ezagutzeko. Itsuak ez zuen fede handirik enkontru harekiko, gaur egun asko entzuten den trap eta antzeko musiketan dauden jarrera eta mezua ez baititu gustuko, eta belaunaldi kontuengatik halako zerbait aurkitzea espero zuen, baina aurkakoa gertatu zen. Gezi-kolpea. “Instrumental batzuk jarri nituen eta Peio mikroarekin rapeatzen hasi zen unean konturatu nintzen hemen zerbait oso interesgarria zegoela”. Eta hor ekin zioten elkar materiala trukatzeari, Itsuak oinarri instrumentalak ematen zizkion Peiori, eta honek letrak jartzen zizkien. “Biok eduki dugu hasieratik gustuko bestearen lana, baina bereziki jarrerak elkartu gaituela uste dut”, laburbildu du Peiok.

Itsua: “Instrumental batzuk jarri nituen eta Peio mikroarekin rapeatzen hasi zen unean konturatu nintzen zerbait oso interesgarria zegoela”

Hasieran aipatu bezala, rap klasikoko disko bat da Jostailua eta harria. Itsuaren lan instrumentalaren abiapuntu edo euskarri nagusia sanplerrak dira. 80ko eta 90eko hamarkadetako rap taldeak ditu erreferentetzat. Hitzak nahiko aldarrikatzaileak dira, faxismoa eta poliziaren basakeria dituzte mintzagai, besteak beste. Baina diskoaren bigarren erdia barnera begira gehiago egindakoa dela dio Peiok. Beste adierazpide artistiko batzuekiko erreferentziak ere badaude, bertsoa da bat, baina diskoaren izenburua Gabriel Arestiren Harria eta herria-ren egokitzapen bat da. “Bertsotan bezala, rapean ere hitzekin jolasteko aukera darabilt, eta asko gozatzen dut horrekin”, dio Peiok.

Biek azpimarratzen dute rapa egiteko eta lan hau aurrera eramateko izan duten naturaltasuna. “Rapa gustatzen zaigu, eta euskaraz bizi gara, beraz rapa euskaraz egiten dugu, beste barik”. Ez zaie gustatzen euskal rap delako etiketa. Nazkatzen ditu euskaraz rapa egiteagatik suposatzen zaion poltsa edo letra tematikoetan aritzea. “Rapa euskaraz egiteko askatasun handiagoa sortu nahi dugu; rapean amaitzen duzu punketik edo rocketik pasa eta gero, hori da hemen joera. Bada garaia horrekin amaitzeko”. Gaur egun hainbat talde eta kolektibo norabide horretan lan asko egiten ari direla uste du Itsuak. “Ari dira gauzak sortzen, eta hemendik urte batzuetara hautemango da hori, rapa egitea ohikoa izango da, eta hala izan dadila”.

Peio: “Diskoa su pizgailuan argitaratzeak badu metafora puntu bat, jendeak eskurik esku pasa dezala diskoa”

Egoera pandemikoan zaila egin zaie diskoa argitaratzea, baina halako batean lortu dute. Formatu berezia eman diote, su pizgailu batena. “Badu metafora puntu bat, rula dadila, jendeak eskurik esku pasa dezala su pizgailua bera eta gure musika ere”, dio Peiok barrezka. Eskualdean, Durangaldean, oso harrera oso ona izan dutela diote, orain Euskal Herrira zabaltzeari ekin nahi diote. Pandemia dela eta, kontzertuak eskaintzeko zaila dutela jakitun dira, baina ahal dutenean ekin nahi diote, baita kantu berriak egiteari ere. Etorkizuna aurreikusten diote proiektuari, eta bidea egiteko prest daude. Bitartean biak ala biak beste hainbat proiektutan ari dira, elkarrekin zein haien kabuz. Oraintxe argitaratu dute N2GOU kolektiboarekin Salam singlea, eta jostailuak sortuz, harriak ezarriz, raparen aldarrikapena hedatzearekin konprometituta daude oraingoz bi artista durangar hauek.

G.A.Z Limbo trap bikotea, Lekeitiotik (Bizkaia).

Hala ere, pozik daude egin duten lanarekin. “Lehen diskoa [Buruaz beste, 2019] ordura arte sortuak genituen abestien bilduma antzeko bat zen; oraingo honetan kontzeptu bat aukeratu eta horren inguruan landu dugu, helburu batetik abiatu gara”, dio Josebak. Diskoa barnebiltzen duen ideia deabruarena da. Josebak oso gustuko du izaki mitologiko honen gaineko kontuak irakurtzea, “deabruari egozten zaizkion ezaugarriak pertsonengan islatzen saiatu naiz abestietan”. Horretarako lekitxarra erabiltzen du; aurretik izan beste taldeetan euskara batuaz abestu izan du, baina lekitxarrez emankorragoa zaiola uste du, “aukera gehiago ditut errimak eta hitz jolasak egiteko”. Ideiaren bat eduki eta idazten hasten da, hainbat hitzen zirriborroak biltzen ditu, eta ondoren Gaizkak ematen dizkion doinuetara egokitzen ditu. “Ez gara luzatzen, asko korapilatzen bada kantua alboratzen dugu eta kitto”, laburbildu du Josebak. Azken ideia honek taldearen filosofia nagusira garamatza: “gozatzeko sortzen dugu”.

“Gero eta hobeto dakigu musika egiten, eta aurrerago ere islatuko da gure soinuan. Izan ditzakegu sormen arazoak baina kalitatean hobera goaz”

Horrek ez du esan nahi arinkerian erortzen direnik. Biak Andoainen soinu teknikari ikasketak egiten ari dira, eta disko berrian hautematen dela uste dute. “Hasiera batean Youtubeko tutorialetan oinarritzen ginen musika egiteko; gaur egun askoz programa hobeak baliatzen ditugu eta ikasi dugu”, azaldu du Gaizkak, “gero eta hobeto dakigu musika egiten, eta aurrerago ere hobetzen joango gara eta islatuko da gure soinuan. Izan ditzakegu sormen arazoak, freskotasun falta, baina kalitatean hobera goaz”, gaineratu du Josebak. Estiloari dagokionez lehen diskoaren antzera jarraitzen dute, trap iluna, baina tartekatu dituzte beste xehetasun batzuk. Hala, “Dai Sha” abestiak musika beltzaren ukituak ditu eta “Sinister” edota “Pauzuz vs Lamasthu”-k dantza egitera bultza dezakete nonor. Dena den, argi dute ez direla publiko zabal batentzako taldea, eta eszenak betiko taldeak programatzen jarraitzen badu haiena bezalako proiektuei gutxi laguntzen zaiela uste dute. Hala ere, eta hemen taldearen beste ideia nagusi batera iristen gara, haiek nahi dutena egin egiten dute, gutxi pentsatuz besteei gustatuko ote zaien edo ez.

Etorkizunari buruz galdetuta Deathorkizuna da bikotearen erantzuna. Normaltasun berrian egiten ari diren kontzertuen formatuak ez ditu konbentzitu, eta denbora batean ez dute zuzeneko emankizunik aurreikusten. “Gure kontzertuetan bilatzen dugun hartu-emana ez dugu posible ikusten gaur egun”, dio Gaizkak. Horrez gain, itxialdiko sormen prozesuan etenaldi bat egin dute. “Zurrunbilo oso indartsuan sartuta ginen eta geldialditxo bat egingo dugu orain, ondoren zerbait desberdinari ekiteko”. Berritasun horren arrastoren bat emateko eskatuta, instrumentazioa aipatu du Gaizkak: “Gure inguruan musikari asko ditugu, eta hainbat kanta haiekin grabatzea pentsatzen ari gara”.